احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )
578
اسرار گياهان دارويى ( فارسى )
طبيعت آن : گرم و خشك است . تركيب شيميايى : 6 تا 4 درصد اسانس روغنى فرّار - تيمول - سيمن - ديپانتن - آلفا . پىنن . خواص درمانى : 1 - آن را بكوبيد و بخوريد ، مدرّ و تونيك ، محرك ، بادشكن و قابض است ، ضدّ اسهال و تهوع و ضدّعفونىكننده و ضدّ انگل است ، براى رفع بيمارىهاى كبد و ناراحتى گلو و سرفه مفيد است ، درد حاد شكم و قولنج و سوءهاضمه كه ناشى از ضعف و كمى نيرو باشد را بر طرف مىسازد ، روماتيسم و و با را درمان مىكند . 2 - يك سير از آن را در آبليمو هشت ساعت بخيسانيد بعد از آبليمو درآوريد و در آفتاب بخشكانيد و اين كار را هفت بار تكرار كنيد ، بعد از خشك شدن هفتمين بار آن را با نبات نرم بساييد و هر شب موقع خواب يك قاشق غذاخورى از آن را بخوريد ، براى تقويت باه پيرمردانى كه هنوز تحليل نرفته و گاهگاهى مىتوانند شهوترانى كنند مفيد است . زنگىدارو نامهاى ديگر : اسقولوقندريون - اسقولوفندريون . Langue de Cerf - Langue de Boeuf - Scolopendre - Scolopendare Officinale - Hart's Tongue - Scolopendrio . مشخصات : گياهى است از سرخسها از دستهء نهانزادان آونددار و از خانوادهء Polypodiaceae ، چند ساله و بدون گل و برگهاى آن دراز به طول بيست تا چهل سانتىمتر و عرض چهار تا پنج سانتىمتر ، بيضى ، نوكتيز ، موجى و خميده كه مستقيما از ريشهء گياه بيرون آمده است و در حقيقت اين گياه ساقه ندارد ، سطح بالايى برگها صاف و شفاف ولى سطح زيرين آنها داراى يك رگبرگ اصلى است كه از اين رگبرگ خطوط برآمدهء موازى عرضى يعنى در جهت مايل و يا تقريبا عمود به رگبرگ اصلى خارج شده است و زاويهء آنها با رگبرگ اصلى حدود هفتاد و پنج درجه است ، رنگ اين خطوط قهوهاى است و شامل اسپورانژها يعنى هاگهايى است كه موجبات تكثير گياه را فراهم مىنمايد . اين